Sałatka ze świeżych fig z fetą

Naszła mnie ochota na świeże figi. Ten ich fioletowy kolor nęci w sklepie, oj, nęci. 

• 2 świeże figi
• pół kostki fety
• kilka kropli soku z cytryny / octu balsamicznego
• łyżeczka lub dwie płynnego miodu
• szczypta świeżo zmielonego / utłuczonego czarnego pieprzu

Figi obieramy ze skórki, kroimy na pasterki, skrapiamy delikatnie miodem. Fetę kroimy na plasterki, jak wyjdą - mi to nigdy równo nie wychodzi. Mieszamy jedno z drugim, delikatnie skrapiamy cytryną (lub octem balsamicznym). Delikatnie przyprawiamy pieprzem.

Podobnie możemy zrobić na słodko, zastępując fetę polskim twarogiem, zwiększając ilość miodu i rezygnując z pieprzu.

Przetestowane na 3 współmieszkańcach - studentach. Smakowało im. 

Moda bardzo dobra smażenia różnych konfektów i innych słodkości, a także przyrządzania wszelakich potraw, pieczenia chleba i inne sekreta gospodarskie

Moda bardzo dobra smażenia różnych konfektów i innych słodkości, a także przyrządzania wszelakich potraw, pieczenia chleba i inne sekreta gospodarskie i kuchenne.

Muzeum Pałac w Wilanowie, Warszawa 2011

Świeżo wydana staroć. Owoc wspaniałej pracy prof. Jarosława Dumanowskiego z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika wraz z całym zespołem.

Prawdopodobnie druga w kolejności starszeństwa polska książka kucharska. Prawdopodobnie, bo była spisana w rękopisie, nie została wydana w dawnych wiekach. W każdym bądź razie, mimo braku wydania, więc i formalnego wpływu dzieła na polską kulturę kulinarną, ciekawe świadectwo kuchni staropolskiej. Prawdziwie staropolskiej, mimo bowiem widocznych wpływów zagranicznych - tych nigdy się nie odseparuje - jest to kuchnia szlachty, odnoszącej się do legend sarmackich, nie zaś XIX / XX wieczna kuchnia mieszczańska, uchodząca dziś za staropolską.

No dobrze - jest to kuchnia bogatej szlachty i magnaterii, nie szaraczków. Być może patrycjat miejski też tak jadał. Nie ma tu potraw pochodzących z ubogich rzesz szlacheckich czy wręcz ludowych. Dzisiaj - przyprawy staniały, cukier staniał, cytryny staniały - spokojnie możemy gotować tak we własnych domach, nawet nie posiadając magnackiej fortuny.

Kuchnia staropolska przechowywała połączenia smakowe jeszcze ze średniowiecza, z obfitym używaniem przypraw, z traktowaniem cukru jako przyprawy - i to przyprawy do dań mięsnych i rybnych i łączeniem owoców z mięsem.

Tytuł może być mylący - bo nadany w XIX wieku. Akurat przepisu na upieczenie chleba nie znajdziemy w niej. Ale za to 363 przepisy na różne dzieła - głównie słodkości, ale i potrawy mięsne, ryby, polewki.

Lektura obowiązkowa miłośników kuchni staropolskiej, poszukiwaczy nowych połączeń smaków i zwolenników słodkości w kuchni.

Z biegiem czasu postaram się przyrządzać i umieszczać na blogu przepisy kuchni staropolskiej.

Moda bardzo dobra smażenia różnych konfektów i innych słodkości, a także przyrządzania wszelakich potraw, pieczenia chleba i inne sekreta gospodarskie i kuchenne do kupienia u wydawcy i dobrych księgarniach w całym kraju.

Kuchnia na stancji

Wpisem Figa z Monako zainaugurowałem nowy cykl przepisów. 

Łączyć je będą... prawie zerowe warunki do gotowania. Czyli: BRAK KUCHENKI i wszelkiego innego źródła ciepła od spodu czy od góry, czyli grilla, kuchenki mikrofalowej, palnik gazowy. Jedyną możliwością będzie czajnik elektryczny. No i BRAK LODÓWKI. Brak możliwości chłodzenia deserów, ale i brak możliwości odstawienia słoika "na potem", z częściowo zużytą zawartością - czyli trzeba wykorzystać całe kupione opakowanie, chyba, że coś się nie psuje i wytrzyma w zwykłej szafce.

Czyli jak na stancji, w internacie czy bursie.

Ciekawej zabawy i smacznego!

Figa z Monako

Koktajl w barwach flagi Monako (nieco spranej flagi, trzeba przyznać). No, ale dość ściemniania. Przepis polski - wymyślony przeze mnie, w Monako najprawdopodobniej nieznany.

• figa
• mały jogurt naturalny
• 2 łyżeczki miodu naturalnego (u mnie był gryczany)

Figę obierz ze skórki. 2/3 jogurtu wymieszaj z łyżeczką miodu. Starannie przełóż do szklanki, aby utworzyć dolną warstwę. 1/3 jogurtu zmiksuj z jedną figą i kolejną łyżeczką miodu. Połóż delikatnie jako górną warstwę.

Danie polecam studentom: mało trzeba, kuchni nie wymaga, koszt to niecałe 2 zł. A zdrowe jest. Mini-mikser to cena niewielka, a urządzonko przydatne. Wystarczy najprostszy model.

 

Apples'n'onions Crumble, czyli Cebulowa radość po rozstaniu

Wróble ćwierkają, że znany pisarz i wydawca Rafał Kosik jest także bardzo dobrym kucharzem. W swoich książkach dla młodzieży (młodszej i tej pełnoletniej) kuchni też nie pomija. 

- Zrobimy coś, co będzie na ASAP - odparł Felix - a jednocześnie nie będzie chińską zupką. Zapiekanka!
Zastanowił się sekundę, po czym zaczął otwierać szafki i szuflady. Wykładał na blat składniki: cebulę, ziemniaki, paprykę, pomidora, czosnek, butelkę oliwy, kostkę smalcu, wędzony boczek, jajka, ser Gouda, tarty parmezan i suszony majeranek. Na koniec wyciągnął z lodówki półmetrowy kawałek kiełbasy. 

(...)

- Jesteś pewien, że znasz algorytm pozwalający połączyć to wszystko w... pożywienie? - zapytał Net.

- Spoko - uspokoił go Felix. - To zapiekanka. Wysoka temperatura zniweluje skutki ewentualnych błędów kulinarnych. Sprawdźmy tylko stan techniczny warzyw.

(...)

- Co to za przepis właściwie? - zapytała Nika, myjąc ręce.
- Wymyśliliśmy go on-line - oznajmił po namyśle Felix. - Dzisiejsza impreza to właściwie są obchody z okazji odzyskania niepodległości przez nasz dom... Znaczy...z okazji wykopania stąd pasztetowej ciotki.
- To może nazwiemy ją... - Net spojrzał na piekarnik - zapiekanka "cebulowa radość po rozstaniu"?

(...)

- Ja to nazywam "wielkie sprzątanie lodówki" - uśmiechnął się pan Bielecki.

Rafał Kosik,  Felix, Net i Nika oraz Pułapka  Nieśmiertelności

Pomijając oryginalny przepis książkowy zastosowałem własne składniki:

• cebula duża
• jabłka - kilka małych
• pomidor
• 100 g boczku wędzonego
• tarty żółty ser
• mąka pszenna
• masło

Cebulę kroimy na półkola. Jabłka w plasterki. Pomidora obieramy ze skóry i kroimy w plasterki. Boczek w plasterki. Mieszamy składniki w misce, solimy i przyprawiamy. W innej misce ugniatamy ser, masło i mąkę - powinna wyjść kruszonka.

Naczynie do zapiekania smarujemy tłuszczem. Wsypujemy składniki zapiekanki. Posypujemy kruszonką.

Zapiekamy w gorącym piekarniku, aż będzie gotowe. Zajmie to około 1 godziny. Czas ten można skrócić, podsmażając uprzednio na patelni cebulę z jabłkami. 

Oczywiście, potrawa ta to typowe "czyszczenie lodówki", tak więc proporcje składników i ich dobór jest w zasadzie... dowolny.

Danie to można właściwie zabrać na piknik, a raczej przyrządzić na pikniku. Potrzebny nam będzie tylko odpowiedni kociołek na ognisko, w którym przyrządzimy naszą potrawę na bieżąco.

The Little House Cookbook - Barbara M. Walker

Barbara M. Walker
The Little House Cookbook

HarperCollinsPublishers

Książka kucharska (w języku angielskim), zawierająca przepisy odnoszące się do książek dla dzieci, których autorką jest Laura Ingalls Wilder. Czyli Literatura na talerzu w postaci czystej.

Przepisy proste, możliwe do zrobienia przez dzieci (pod opieką dorosłych). Kuchnia rodem z Dzikiego Zachodu.

Serowe paluszki

- I z tego trochę uschniętego sera warto by zrobić paluszki. Spodziewam się kilku osób dziś wieczorem.

- Dziś wieczorem? Akurat dziś wieczorem?

- Owszem. O pół do siódmej.

- Tak jak było w gazecie, nie? Czemu kilka osób miałoby przyjść o pół do siódmej?

- Bo ludzie lubią pogrzeby...

Agatha Christie, Morderstwo odbędzie się...

Pozostawmy pannę Blacklock w pokoju dziennym i podążmy za przerażoną Mitzi do kuchni. Do morderstwa jeszcze kilka godzin, a zjeść coś trzeba. W końcu morderstwo to nie powód, abyśmy byli głodni...

• funt sera żółtego
• funt mąki pszennej
• funt masła 
• kminek

Ilości podane są w funtach, aby pasowało do stylu brytyjskiego, aczkolwiek wystarczy pamiętać, aby były równe. Zamiast masła można użyć masła pół na pół ze smalcem czy nawet czystego smalcu. Dobry będzie dowolny ser żółty, choć wolę taki bardziej pikantny. Może być lekko podeschnięty.

Ser utrzeć na tarce drobno. Posiekać zimne masło, zagnieść szybko z mąką i serem. Rwać kawałki, utoczyć paluszki, obtoczyć w kminku.

Piec w temp. 200 stopni do zrumienienia - około 15 - 20 minut.

Panna Blacklock spojrzała w stronę środkowego stołu, na którym Mitzi postawiła kseres* i trzy salaterki z oliwkami, paluszkami z sera oraz drobnymi ciasteczkami własnego wypieku.

- Pat - zwróciła się do siostrzeńca - może zechciałbyś przestawić tę tacę lub cały stół, jeżeli wolisz, gdzieś dalej, na przykład pod wykuszowe okno? Ostatecznie nie wydaję przyjęcia i nie zapraszałam nikogo. Niech nie wygląda na to, że spodziewam się gości.

- Chcesz, ciociu Letty, zataić swoją bystrość w przewidywaniu?

- Ładnie to powiedziałeś. Dziękuję ci, chłopcze.

- Zainscenizujemy uroczy wieczór w ściśle domowym kółku - powiedziała Julia - i będziemy udawać zdziwienie, gdy ktoś się zjawi.

*kseres - tak to brzmi w tłumaczeniu Tadeusza Jana Dehnela, ja wolę pisownię sherry lub xeres, ale cóż... 

Currywurst

Currywurst czyli kiełbaska curry. Danie rodem podobno z Berlina. Doskonały pomysł na zabicie smaku kiełbaski, gdyby owa była... no... taka... jaką sprzedają na ogół w sklepach. Tę, która jest uwieczniona na tym kiepskim zdjęciu, nabyłem i... no cóż, bez obfitej ilości ketchupu i curry nie wiem, czy bym zjadł. Miała być mięsna, smakowała jak sojowe wegetariańskie g... 

Danie to podaję do akcji "Męska uczta". Choć autorka akcji przewiduje, że ma to danie być doskonałe dla mojej "samczej połówki", a ja nie mam takowej...

A przy okazji kojarzy mi się ta potrawa z Gardło Sobie Podrzynam Dibblerem, występującym w kilku powieściach Terry'ego Pratchetta (m. in. w Straż! Straż!, Ruchome obrazki, Kosiarz, Wyprawa czarownic, Pomniejsze bóstwa, Zbrojni, Muzyka duszy, Na glinianych nogach, Prawda, Straż nocna, Świat finansjery).

- Gorące kiełbaski, dwie za dolara, zrobione z prawdziwej świni; może kupi pan jedną dla damy?

- Czy mówi pan o wieprzowinie? — zapytał Marchewa, zerkając na lśniące kiełbaski.

- Kwestia nazwy, kwestia nazwy — odpowiedział szybko Gardło. - Ale z pewnością są to świńskie produkty. Z prawdziwej świni. 

(Terry Pratchett Straż! Straż!)

- Paszteciki! Gorące kiełbaski! W bułce! Świeżutkie! Świnia jeszcze nie zauważyła, że zniknęły!

(Terry Pratchett Ruchome obrazki)

W każdym razie potrzebujesz:

• kiełbasę, możliwie z prawdziwego mięsa i tłustą, świńską
• troszkę smalcu
• ketchup
• curry

Kiełbaskę krótko parzymy we wrzątku i podsmażamy na patelni (najlepiej na smalcu). Krajemy na kawałki "na raz do ust". Kładziemy na talerz, polewamy ketchupem i posypujemy curry. Gotowe. 

MAM natchnienie na JEDZENIE

Jim Davis, Barbara Albright

MAM natchnienie na JEDZENIE. Książka kulinarna Garfielda.

Egmont, Warszawa 2005

W nawiązaniu do popularności rudego kota wydano książkę kucharską na dania dla dzieci, smaczne i zdrowe (no dobra, dietetycy mieliby inne zdanie na ten temat, ale za zdrowe uważam je ja i Kot Garfield). 

Przepisy proste, opisane prostym językiem i z dużym poczuciem humoru. W sam raz na gotowanie z dzieciakami, większymi i mniejszymi.

Za otyłość pociech nie odpowiadam!

Kuchnia traperska - Ewa Grela

Ewa Grela

Kuchnia traperska

Wydawnictwo Stowarzyszenia Harcerstwa Katolickiego "Zawisza" - Federacja Skautingu Europejskiego

b.m.w. 1998

Książeczka przeznaczona dla starszych dzieciaków - wyższe lata szkoły podstawowej i gimnazjum. Na początku słowo i obraz o gotowaniu w terenie - jak zbudować na biwaku kuchnię, aby gotować na ognisku. Wybór czarno-białych ilustracji jako pożywka dla dziecięcych umysłów, aby zbudowały od podstaw własne dzieło. 

Przepisy podzielona na rozdziały: śniadanie na trawie, dania obiadowe, desery, coś do picia, wykorzystanie pospolitych dzikich roślin jadalnych i - coś co tygryski lubią najbardziej - ogniskowe specjały, dania typowo wykonywane przy ognisku, proste i smaczne, z użyciem wolnego ognia. Dania, które można piec i siedzieć przy ogniu, gadać i śpiewać, po prostu - największa radość biwaku.

Biwakowa kuchnia - Mariusz Kurowski & Jarosław Pytlak

Mariusz Kurowski, Jarosław Pytlak

Biwakowa kuchnia

Młodzieżowa Agencja Wydawnicza

Warszawa 1990

Dla dzieci (ciut większych, część z nich będzie chciała być nazywana nastolatkami czy młodzieżą), dla rodzin z dziećmi - na biwak, jak sam tytuł wskazuje.

Dzieło sprzed 22 lat! ale wciąż do kupienia nowe, np. tutaj (za całą złotówkę), poza tym jak zawsze na Allegro...

Połowa objętości tej broszurki zajmuje wyjaśnienie, jak gotować na biwaku, konstruować jadłospis. Drętwo i belfersko, ale sensownie. Druga połowa to przepisy na proste dania - do przygotowania na biwaku. Klasyczne potrawy, z podziałem na przegryzanki, śniadania, zupy, drugie dania, dodatki, surówki, desery i dania bardziej uroczyste.

Obrazków kolorowych brak. Rzecz przydatna dla początkujących. Jak dla mnie brakuje dań typowo biwakowych, gdzie nie tylko przystosowuje się klasyczne przepisy do prymitywnych warunków, ale właśnie z radością wykorzystuje możliwości biwaku: ognisko i wolny ogień.